Werken aan welbevinden
Is er op jouw school al aandacht voor mentale gezondheid? Leerlingen leren en groeien beter als ze zich goed voelen. Ze hebben meer zelfvertrouwen, veerkracht en begrijpen zichzelf en anderen beter. Ook komen problemen minder vaak voor. Denk aan angst, stress en somberheid. Structurele aandacht voor mentale gezondheid op school is daarom belangrijk.
Gebruik bewezen aanpakken voor mentale gezondheid
Er zijn erkende interventies die helpen om het welbevinden van leerlingen te verbeteren. Dat zijn aanpakken die bewezen werken. Onderstaande selectie laat zien wat werkt in het voortgezet onderwijs. Je gebruikt deze interventies om structureel aan mentale gezondheid te werken.
Wil je alle interventies bekijken? Ga dan naar loketgezondleven.nl. Daar vind je het complete overzicht. Voor vragen of meer informatie kun je contact opnemen met: marjolein.klant@vrk.nl.
-
Kanjertraining Doelgroep: Klas 1 en 2 voorgezet onderwijs
Doel: Sociale problemen zoals pesten, conflicten, uitsluiting en sociaal teruggetrokken gedrag te voorkomen of te verminderen en het welbevinden te vergroten.
Interventie in het kort
- Schoolbrede inzet van lessen die wekelijks of om de week gegeven kunnen worden tijdens het hele schooljaar.
- Oefenen van sociale vaardigheden waaronder het omgaan met pesten, rollenspellen met behulp van vier petjes, feedback geven aan elkaar en vertrouwensoefeningen. De petten staan voor vier typen gedrag. Kinderen verwerven inzicht in hun gedrag en dat van anderen en de keuze die ze hierin hebben.
-
MAZL Doelgroep: Ziekgemelde leerlingen
Doel: Het terugdringen van ziekteverzuim door het vroegtijdig signaleren, begeleiden van scholieren met (verhoogd) ziekteverzuim en het optimaliseren van de zorg. Daarmee kan langdurend thuiszitten en voortijdig schoolverlaten worden voorkomen.
Interventie in het kort
School heeft aandacht voor de ziekgemelde leerling. Bij een tevoren afgesproken vaste verzuimomvang vindt een verzuimgesprek plaats met leerling en ouders door de school (mentor en/of ondersteuningscoördinator), waarna een consult kan worden aangevraagd bij de jeugdarts. Er wordt samen een ‘plan van aanpak’ gemaakt, uitgevoerd en gemonitord, totdat de onderwijskansen en gezondheid van de leerling geoptimaliseerd zijn en het ziekteverzuim is afgenomen.
-
Je Brein de Baas?! Doelgroep: Leerlingen van 11 tot en met 19 jaar
Doel: Versterken van de mentale gezondheid van leerlingen.
Interventie in het kort
- Een lespakket van drie lessenseries: Makkelijker leren, Stress onder controle en Gelukkig in de groep.
- Focus ligt op kennis over het brein, versterking sociale steun, vergroten handelingsperspectief en kennis over stress.
- Er wordt een beroep gedaan op het mentale gedrag van jongeren om hen vitaal en gezond te laten opgroeien en hen weerbaar te laten zijn en maken.
-
Happyles Doelgroep: vmbo-leerlingen (alle jaargangen)
Doel: Vanuit een positieve insteek de mentale weerbaarheid van jongeren te bevorderen en het ontstaan van een depressie te voorkomen. Jongeren worden zich door de lessen bewust van hoe zij zich voelen en krijgen tips en oefeningen die hen kunnen helpen zich beter te voelen.
Interventie in het kort
- Happyles bestaat uit vier lessen en een individueel gesprek.
- Door de lessen krijgen jongeren inzicht in factoren die van invloed zijn op het geluksgevoel en krijgen ze tips om meer grip op hun leven te krijgen.
- De jongeren vullen een vragenlijst (Happylestest) in met vragen over hun welbevinden en mogelijk aanwezige somberheidsgevoelens. Na de lessen voert de trainer op basis van de test een individueel gesprek met elke leerling. De trainer verwijst indien nodig door.
-
Mentorlessen over stress Doelgroep: havo- en vwo-leerlingen (alle jaargangen).
Doel: leerlingen leren ongezonde stress bij zichzelf herkennen en weten hoe zij hier zelf invloed op kunnen uitoefenen.
Interventie in het kort
- Een lessenserie voor onder- en bovenbouw van elk vier korte mentorlessen (30 minuten).
- Mentoren worden getraind om de lessen zelf te kunnen geven.
- Tijdens een thema-avond leren ouders wat zij kunnen doen om de lessen thuis te ondersteunen.
Verwijsmogelijkheden
Mentale gezondheid wordt door veel verschillende factoren beïnvloed. Soms helpt een gesprek met een professional, maar ook sociale contacten, bewegen, een cursus of deelname aan een activiteit in de buurt kunnen een positieve bijdrage leveren aan hoe iemand zich voelt.
Bekijk het overzicht van verwijsmogelijkheden
Suïcidepreventie voor scholen
Veel scholen krijgen te maken met jongeren die denken aan zelfdoding. Soms doet een jongere een poging tot zelfdoding. Ook kan een jongere overlijden door zelfdoding. Dit heeft vaak een grote impact op leerlingen, docenten en andere medewerkers. Daarom is het belangrijk dat je signalen herkent en weet hoe je passende steun kunt bieden.
Lees hoe jij als school kunt helpen
De Gezonde School-aanpak helpt
De Gezonde School-aanpak is een manier van werken aan gezondheid en welbevinden op school. Het is geen los project, het wordt onderdeel van de schoolcultuur.
Binnen de Gezonde School-aanpak werk je met vier pijlers:
- Educatie: lesgeven over gezondheid
- Signalering: problemen op tijd zien
- Omgeving: zorgen voor een veilige en gezonde plek
- Beleid: duidelijke afspraken en regels maken
Samen zorgen deze pijlers voor een sterke aanpak.
