Houtrook

Als het kouder wordt, gaat de open haard of (hout)kachel bij veel mensen weer aan. Dat is gezellig, maar kan ook hinder en gezondheidsklachten veroorzaken. Bij bewoners en bij buren. Dit voorkomt u door verstandig te stoken.

Houtrook
Een houtkachel of open haard wordt gebruikt voor zowel verwarming als sfeer in huis. Nadeel is dat een houtkachel of open haard veel meer verontreiniging verspreidt dan andere verwarming. In huis komen door het stoken meer schadelijke stoffen in de lucht, ook als er binnen geen rook waarneembaar is. Buitenshuis kunnen de schadelijke stoffen lang in de woonomgeving blijven hangen, vooral bij windstil en mistig weer. De houtrook kan zorgen voor overlast bij omwonenden. Mensen realiseren zich niet altijd dat alle rook - en dus ook houtrook - ongezond is. In de zomer kan er daarnaast ook overlast zijn van barbecues, terraskachels en vuurkorven. 

Wat zijn de gezondheidseffecten van houtrook?
Houtrook bevat vele stoffen, waaronder fijn stof en roet. Dit draagt bij aan de luchtverontreiniging, zowel lokaal als regionaal.Het stoken van hout kan voor omwonenden overlast opleveren in de vorm van geurhinder, gezondheidsklachten en roetneerslag.

Houtrook is een van de belangrijkste bronnen van geurhinder in de leefomgeving. Het meest voorkomende en beschreven gezondheidseffect van geur is (ernstige) hinder. Het ervaren van geurhinder kan ook leiden tot gezondheidsklachten zoals hoofdpijn, misselijkheid, slaapklachten en vermoeidheid. Ook kunnen luchtwegklachten ontstaan.

Mensen met bestaande luchtwegaandoeningen, hart- en vaatziekten, ouderen en kinderen behoren tot de gevoeligste groepen. Zij kunnen meer en eerder klachten ontwikkelen door blootstelling aan houtrook, ook bij kleine hoeveelheden. Deze gezondheidseffecten zijn niet specifiek voor houtrook en worden ook gevonden bij blootstelling aan bijvoorbeeld luchtverontreiniging door verkeer.

Vanuit gezondheidskundig oogpunt is het goed blootstelling aan houtrook zoveel mogelijk te beperken. Rook is altijd ongezond. Ook voor de stoker zelf.

Wat kan ik doen bij overlast
Hinder door houtrook komt vaak door slecht stookgedrag. Schoner stoken, kijk eens naar de stooktips van het RIVM.

Heeft u last van de open haard of houtkachel van uw buren, ga hierover dan eerst in gesprek. Eventueel kan hierbij buurtbemiddeling ingeschakeld worden. Informeer bij uw gemeente naar de mogelijkheid van buurtbemiddeling. Als u er samen niet uitkomt, kunt u uw klachten melden bij de gemeente. Als de veroorzaker in een huurwoning woont, kunt u de verhuurder aanspreken op overlast.

Via de website van het platform houtrook vindt u uitgebreide informatie over stappen, die u kunt ondernemen om overlast te voorkomen (Toolkit Houtstook door particulieren, hoe voorkom je overlast?)

Wat kan de GGD?
De GGD geeft informatie over mogelijke gezondheidseffecten van blootstelling aan houtrook. Ook kunnen we voorlichting geven over hoe mensen zo kunnen stoken dat er zo min mogelijk overlast en gezondheidseffecten ontstaan.

De GGD kan met u meedenken over een mogelijke aanpak van het probleem, maar kan weinig doen tegen het gebruik van houtkachels. We kunnen geen maatregelen afdwingen richting stoker(s) of gemeente. De GGD doet geen luchtmetingen. Er zijn wel adviesbureaus die metingen kunnen uitvoeren, maar op dit moment zijn luchtmetingen nog niet geschikt om in te zetten bij het bepalen van hinder door houtrook. Hiervoor is eerst meer onderzoek nodig.

De GGD’en in Nederland zijn zich bewust van het probleem van houtrookoverlast en de gezondheidseffecten die dat kan opleveren. Op verschillende manieren wordt dit onder de aandacht gebracht. Bij de overwegingen om een houtkachel te nemen uit oogpunt van duurzaamheid wordt het gezondheidsaspect bijvoorbeeld lang niet altijd meegenomen.

Hoe voorkom je bij het stoken van hout overlast voor anderen?
Hiervoor zijn 10 stooktips beschikbaar, die ook op website van het RIVM staan. De rook kan ook voor uzelf in huis hinder of klachten geven.

Overige informatie
Op de eerder genoemde website van het RIVM vindt u links naar meer informatie.
En verder op de website van  Milieu Centraal.